17/06/2026
  • Asante Twi
  • Fante
Twitter Facebook Linkedin
  • Krataafa Tsitsir
  • Adwenkyerɛkyerɛ
  • Agodzisɛm
  • Amambra
  • Amanyɛsɛm
  • Pii
    • Ebibirmu
    • Eguadzisɛm
    • Enyigyesɛm
    • Mpontusɛm
Menu
  • Krataafa Tsitsir
  • Adwenkyerɛkyerɛ
  • Agodzisɛm
  • Amambra
  • Amanyɛsɛm
  • Pii
    • Ebibirmu
    • Eguadzisɛm
    • Enyigyesɛm
    • Mpontusɛm
Kratafa Tsitsir Dza ɔforafora

Mfasodze a alasema dze ma nyimpadua no

Alasema yɛ eduadzewa a okitsa mfasodze pii ma nyimpadua no.

Suzie Onomah Ɔkyerɛwfo Suzie Onomah
07/01/2023
wɔ Dza ɔforafora
0 0
0
Mfasodze a alasema dze ma nyimpadua no
0
SHARES
508
Ahwɛfo
Fa to FacebookFa to Twitter

Eduaba ahorow pii na Bɔadze dze doom hɛn na biara so kitsa ahoɔdzen soronko a ɔdze ma nyimpadua no. Eduaba no mu ahorow no bi nye ekutu, mpuwa, aborɔbɛ, borɔsuow, anamuna, mango, alasema na pii a ɔkeka ho.
Dɛm akyerɛw yi bɛkasa afa eduaba a dodowara frɛ no alasema anaa alasema prɔwee ho na ahoɔdzen anaa dwumasun a odzi ma nyimpadua no.

Eduaba yi yɛ eduaba a wɔtaa dua no wɔ Ebibirman ahorow bi tse dɛ Uganda, Alata, Kenya, Ghana na dza ɔkeka ho mu. Ɔnam dɛ ɔwɔ nkurow ahorow pii mu na biara so wɔ ne kasaa ntsi, eduaba yi kitsa edzin ahorow pii. Alatafo frɛ no Agbaluma na Ghanafo binom, nkankan Mfantsefo so frɛ no alasema anaa alasema prɔwee. Dzin a Abɔdze nyansapɛfo dze frɛ no nye “Chrysophyllum albidum” a ɔka “Sapotaceae” eduaba ebusuakuw no ho. Alasema a Borɔfokasa mu no wɔfrɛ no “African
star apple” anaa “African star fruit” yɛ eduaba a ɔber yɛ dɛ akokɔangua anaa berdum. Bi tum yɛ dɛw yie na bi so yɛ wen papaapa. Dɛm eduaba yi ne ber a ɔtaa dze sow yɛ Mumu, bosoom a otwa tun wɔ afe no mu dze kesi Ebɔw bosoom no mu. Ɔyɛ eduaba a obiara tum dzi. Wotum so dze yɛ nsu, tɔfe, mamalade, nsa fenemfenem na pii a ɔkeka ho. Wotum nya angoa fi eduaba yi mu dze yɛ edur ɔnam ahoɔdzen soronko a nhwehwɛmu ada no edzi dɛ wɔahyɛ mu ma no ntsi. Dza odzidzi do yi nye dza eduaba yi tum yɛ dze boa nyimpadua no ma onya ahoɔdzen tum ko tsia nyarbanyarba ahorow.

Odzi kan, eduaba yi boa yiyi ndzɛmba bi a ɔnnyɛ fi nyimpadua no mu. Okitsa adze bi a Borɔfokasa mu no, wɔfrɛ no “Antioxidant” na adze a ɔyɛ wɔ nyimpadua no mu nye dɛ, ɔko tsia ndzɛmba bi a abɔ apee do a nyimpadua no nnhia ma ofi mu pue. Afei, ɔsan bɔ nyimpadua ne mfafakuwa ho ban amma annsɛɛ.

Dza otsia ebien nye dɛ, eduaba yi kitsa adze soronko bi a wɔfrɛ no
“alkaloids”, “flavonoids” na phenols”. Iyinom boa berɛ ahonhon a ɔyɛ a ɔtaa ba nyimpadua no mu no na ɔbɔ nyimpadua no ho ban fi yarba bi tse dɛ esikyire yarba, kokoram yarba na akoma yarba. Nhwehwɛmu ada no edzi dɛ, eduaba yi kitsa edziban bi a otum boa tsew esikyire no dodow a akɔ sor wɔ nyimpadua no mu no do. Eduaba yi san kitsa sodiom kumaa bi na potasiom pii a ɔma ɔyɛ eduaba mapa dze ma hɔn a wɔwɔ mbɔgya mbordo.

Bio, alasema yɛ eduaba a ɔboa ko tsia kokoram yarba. Ɔnam edzibandur “antioxidant” a ɔwɔ mu no ntsi, ɔboa ko tsia kokoram yarba n’ahorow ne tsitsir
“colorectal” kokoram no. Nhwehwɛmu ada no edzi dɛ, alasema tum ko tsia kokoram mboaba no ma onnyin ɔnam edzibandur “pectin”, “beta-carotene” na “vitamin E” ɔwɔ mu no ntsi.

Alasema boa ma nyimpa no do tsew. Adatserfo ada no edzi dɛ faeba boa ma nyimpa no do tum tsew na ɔboa ko tsia kɛseyɛ pii. Alasema kitsa dɛm ndzɛmba no na ɔsan so wɔ angoa a ɔwɔ famu pii.

Alasema yɛ eduaba a ɔboa apemfo araa yie. Okitsa edzibandur bi tse dɛ fɔsforɔso, kashium, faeba, proten a ɔma hɔn ahoɔdzen. Sɛ apemfo dzi eduabɔ no a, ɔboa hɔn ma wonntutu ntafi anaa wonnya ɔpɛ no dɛ wɔbɛfefe basabasa.

Bio, ɔsan boa mbasiafo bɔ hɔn ho ban fi odeepuwa ho. Sɛ basia no nya odeepuwa mpo a, otum dzi bi ma oku odeepuwa mboaba no ma onya n’ahotɔ.

Dza ɔka do yi so yɛ alasema no ho mfaso no bi a
1. Alasema boa tu ayamutsim ase
2. Ɔboa akoma no ma onya ahoɔdzen
3. Otu menmu yarba ase
4. Ɔboa nyimpadua no

Iyi na pii a ɔkeka ho na ɔyɛ mfasodze a alasema dze ma nyimpadua no

Dza abɛsen

Sɛ gyahyehyew ba a, ebɛn nsunsuando na ɔdze brɛ hɛn?

Dza ɔtoa do

Kwan ahorow a yebotum afa do abɔ hɛn ho ban efi gyahyehyew ho

Suzie Onomah

Suzie Onomah

Nsɛm fofor a ɔfa dza ebue yi ho

Asafo kuw ahorow na no mu ndzɛmba etsitsir a ɔsɛ dɛ nyimpa biara hu
Dza ɔforafora

Asafo kuw ahorow na no mu ndzɛmba etsitsir a ɔsɛ dɛ nyimpa biara hu

Ɔkyerɛwfo Suzie Onomah
29/08/2023
Kyirefuwa na muoko – Anomudɛwfo hɔn mberɛwyɛ
Dza ɔforafora

Kyirefuwa na muoko – Anomudɛwfo hɔn mberɛwyɛ

Ɔkyerɛwfo Nancy Efua Pratt
28/08/2023
Aso aban mfa ne nsa nto ehuhusene do wɔ Ghana?
Dza ɔforafora

Aso aban mfa ne nsa nto ehuhusene do wɔ Ghana?

Ɔkyerɛwfo Nancy Efua Pratt
22/08/2023
Mfaso a ɔwɔ anamuna n’aba mu
Dza ɔforafora

Mfaso a ɔwɔ anamuna n’aba mu

Ɔkyerɛwfo Nancy Efua Pratt
17/08/2023
Ghana keteke akwantu a aban ahyɛ mu kena – Asɛm papa ma hɛn nyinara
Dza ɔforafora

Ghana keteke akwantu a aban ahyɛ mu kena – Asɛm papa ma hɛn nyinara

Ɔkyerɛwfo Nancy Efua Pratt
17/08/2023
Bue bi ka ho
Dza ɔtoa do
Kwan ahorow a yebotum afa do abɔ hɛn ho ban efi gyahyehyew ho

Kwan ahorow a yebotum afa do abɔ hɛn ho ban efi gyahyehyew ho

Nam ekuwekuw do hwehwɛ mu

  • Adwenkyerɛkyerɛ
  • Agodzisɛm
  • Amambra
  • Amanyɛsɛm
  • Dza ɔforafora
  • Ebibirmu
  • Eguadzisɛm
  • Enyigyesɛm
  • Mpontusɛm
  • Nwomasua

Nam #ahyɛnsewdze do hwehwɛ mu

abakɔsɛm aban abawdobɔdze abaɛfor abaɛfor mfir aborɔkyir Agodzi akyerɛkyerɛfo amambra amanyɛkuw Amereka Anas Aremeyaw Anas apɔwmudzen atoyerɛnkyɛm atsena Black Sherif Cristiano Ronaldo Ebibiman Ebibiman abakɔsɛm EPL Fahodzi FIFA Ghana Gyahyehyew IMF John Dramani Mahama Juventus Ken Ofori-Atta manpayin Mbrahyɛbaguafie Mfantse NANA ADDO NDC Ngyiresi nsordaafo nwomasua Osei Kyei-Mensah-Bonsu Portugal Qatar Real Madrid sohyial midia Takoradze UEFA Champions League Wiadze Bɔɔlbɔ Akansi Ɔhembaa Elizabeth II
Bolingo Voice Bolingo Voice Bolingo Voice

Hwehwɛ hɛn ekyir akwan

  • +233502960485
  • info@bolingoconsult.com
  • 19 Mama Adjele close, East Airport Accra Ghana.

Hɛn ho nsɛm

akannews.com yɛ abaɛfor ntentankɛse do prama a wɔdze nsɛm to gua wɔ Akan kasa mu a ɔma kwan ma Esuantsefo na Fantsefo nya adzesua na enyigye nsɛm wɔ hɔnankasa hɔn kasaa mu. Bolingo a ɔyɛ kasa dwumadzi edwumakuw a wɔhwɛ dɛ wɔbɔboa ma Ebibirmu kasahorow eenyin no na wɔdze bɔbɔɔ adze.

Ekuwekuw

  • Adwenkyerɛkyerɛ
  • Agodzisɛm
  • Amambra
  • Amanyɛsɛm
  • Ebibirmu
  • Eguadzisɛm
  • Enyigyesɛm
  • Mpontusɛm

Adapɛn nkaabɔ

© 2026 Mbra biara mma ho kwan dɛ edze nsɛm yi mu bi bedzi wo dwuma gyedɛ aserɛ kwan efi Bolingo nkyɛn.

Bolingo

Bolingo Consult

  • Kokoa mu Mbra
Twitter Facebook Linkedin
Are you sure want to unlock this post?
Unlock left : 0
Are you sure want to cancel subscription?