Ndwedwee yarba yɛ yarba a ndɛ yi oridzi nyimpa nya araa yie. Onnyim abofra nnyim panyin na dɛmara so na onnyim ɔba nnyim basia mbom nhwehwɛmu kyerɛ dɛ, mbanyim na wɔtaa nya no kɛse. Onnyim sikanyi nnyim hianyi. Ɔyɛ yarba a sɛ ɔba wo da a, nna ɔabrabɔ nyinara aka ekyir.

Nyimpa piinara na sɛ ndɛ yi yɛhwɛ a wɔwɔ stroke yarba no bi. Ɔyɛ yarba so a no ko so yɛ dzen na mpɛn pii no ɔdze nkorɔfo kɔ owu mu.
Aso ndwedwee yarba yi yɛ dɛn ba? Ndwedwee ba ber a mframa na edzibandur a ɔsɛ dɛ ɔkɔ nyimpa n’adwen ho ma odzi dwuma yie no nntum nnkɔ ɔnam dɛ biribi siw no kwan ntsi.

Boi, sɛ mbɔgya nntum nndzi afrowsan wɔ wɔ adwen no mu yie a , ɔma ntsin a ɔwɔ adwen no mu faa ara wu na iyi ma no dwumadzi do twa a ɔma nyimpa tum nya dɛm yarba no. Ntsin a ɔwɔ adwen no mu no so hon pae ma mbɔgya win wɔ adwen no a otum ma nyimpa nya yarba no.
Ndwedwee yarba tum ka adwen, nyimpadua n’akwa no nyinara na pii ɔkeka ho.

Yɛwɔ dza ɔka adwen. Ɔno yɛ ber a mframa a ɔsɛ dɛ ɔkɔ nyimpa n’adwen mu ma adwen no tum dze dwuma no nntum nkɔ mu yie. Ɔba no dɛm a, nyimpa n’adwen no nntum nndzi dwuma yie ma dɛm nyimpa no yɛ n’adze dɛ obi a ɔabɔdam anaa n’adwen mu ka no. Ɔmma dɛm nyimpa no ne kasaa mpo nnsisi do. Dɛm nyimpa no no werɛ taa fir adze anaa dɛ ɔnnkae adze.

Ɔtɔ do bio nye dza ɔka nyimpadua no ne fa. Iyi yɛ dza ɔka nyimpadua no ne fa ma ɔma nyimpa no ne fa dwedwe. Ɔma onyia no ne nsa na ne nan dwedwe dɛm ntsi bohu no na dɛm nyimpa no nantsew twuw ne nan adze na ne nsa so fam no ho a onntum mma do. Yarba yi ebubu nyimpa pii egu famu a wonnkotum anantsew bio.

Ansaana obi benya stoke no, nna ogyina yarba ahorow a agye hin wɔ nyimpadua no mu mber pii. Esikyire yarba, kɛseyɛ mbordo, mbɔgya mbordo, ndubabɔn no nomee, angoa pii a ɔwɔ nyimpadua no mu na pii ɔkeka ho yɛ dza otum ma kwan ma yarba no tum ba nyimpadua no mu. Nhwehwɛmu kyerɛ dɛ sɛ ndwedwee yarba yɛ dza ɔwɔ ebusua mu a, nyimpa a wɔwɔ mu no tum nya bi ntsɛntsɛm na afei mpanyinyɛ so tum ma obi nya yarba no.
Nyimpa bɛyɛ dɛn abɔ no ho ban efi ndwedwee yarba ho?
Dza odzi kan a ohia papaapa nye dɛ aber biara no, hɛn nan bɛyɛ ntsiatsia wɔ ayarsabea akɛyɛ hɛn nyimpadua mu nhwehwɛmu ahwɛ dɛ aso biribi wɔ mu obotum atwetwe aba tsitsiriw nye ber a idzi dase dɛ bi wɔ w’ebusua mu.

Boi, yɛbɛtaa atsentsen hɛn apɔw mu aber biara ama mbɔgya etum edzi afrowsan yie wɔ nyimpadua no mu yie na afei mframa so etum ewura edwen no mu yie ama ntsin no etum edzi no dwuma yie.


Otwar dɛ yeyi ndubabɔn ahorow no nyinara no nomee akwa dɛ mbrɛ nhwehwɛmu ada no edzi dɛ otum twetwe ndwedwee yarba ba.


Afei, ɔsɛ dɛ yɛhwɛ hɛn edzidzi ho nsɛm yie. Habanhaban, faeba na eduaba ne ndzii tum boa bɔ nyimpadua no ban fi ndwedwee yarba ho. Iyinom so boa ma esikyire no dodow no nntum nnkɔ sor nnkɔtwetwe yarba no mmba.

Dɛ nyimpa biara benya ndwedwee yarba no yɛ adze a obotum esi na obi nntum nnkyerɛ ber na bea pɔtsee a obotum aba. Iyi ntsi na ɔsɛ dɛ hɛn enyi kɔ hɛn nyimpadua ho aber na aber nyinara amma yarba yi annka hɛn annto famu.






